Rozmaryn

9,00 

Kategoria:

Opis

Rozmaryn lekarski (Rosmarinus officinalis L. cineoliferum) jest to krzew należący do rodziny wargowych. W swoim środowisku naturalnym, którym są górzyste wybrzeża Morza Śródziemnego, gdzie rośnie na glebach suchych i bogatych w wapń, osiąga dwa do trzech metrów wysokości. Jego starsze pędy są zdrewniałe, młode zaś zielone. Posiada drobne, ciemnozielone, błyszczące liście, przypominające swoim wyglądem igły o pięknym, intensywnym zapachu. Kwiaty (w kolorze białym lub niebieskawo-fioletowym) są również drobne i zebrane w niewielkie groniaste kwiatostany na skróconych pędach.

Surowcem leczniczym są suszone liście, które mają wiele cennych właściwości. Należą do nich m.in.:

  • pobudzanie czynności wydzielniczej żołądka,
  • poprawa trawienia,
  • właściwości moczopędne,
  • właściwości żółciopędne i żółciotwórcze,
  • zmniejszanie stanów skurczowych obwodowych naczyń krwionośnych,
  • właściwości wzmacniające,
  • podnoszenie sprawności fizycznej organizmu, w szczególności u rekonwalescentów, a nawet u osób starszych,
  • działanie bakteriobójcze, zwłaszcza na paciorkowce i gronkowce.

Rozmaryn stosowany zewnętrznie rozszerza naczynia włosowate, wywołując łagodne przekrwienie. Ponadto stwierdzono, że herbata z rozmarynu wpływa pozytywnie na nastrój, redukuje stres i poprawia pamięć. Rozmaryn można również stosować u diabetyków, ponieważ wspomaga wydzielanie insuliny i obniża poziom glukozy we krwi.

Rozmaryn – do czego jeszcze go wykorzystujemy?

Okazuje się, że olejek eteryczny pozyskiwany przez destylację kwitnących wierzchołków rozmarynu również ma wiele cennych walorów leczniczych, wykorzystywanych w aromatoterapii. Wykazuje on właściwości:

  • przeciwzapalne,
  • antyseptyczne, bakteriobójcze i grzybobójcze,
  • przeciwreumatyczne,
  • rozrzedzające śluz w oskrzelach,
  • ułatwiające trawienie,
  • ułatwiające oddychanie,
  • wykrztuśne,
  • zwalczające nieżyty.

Do jakich potraw warto stosować rozmaryn?

Świeże lub suszone listki rozmarynu wspaniale uszlachetniają smak wielu potraw.

Do czego można używać rozmarynu? Przyprawa idealnie nadaje się do:

  • zupy pomidorowej i większości dań jednogarnkowych,
  • sosu pomidorowego,
  • sałatek: z zielonej sałaty, z pomidorów, z żółtym serem, z mięsem,
  • ryb gotowanych i duszonych,
  • duszonych mięs: wieprzowiny, wołowiny, baraniny, dziczyzny,
  • warzyw gotowanych i duszonych,
  • marynat rybnych,
  • duszonych grzybów,
  • sporządzania farszów.

Rozmaryn można również dodawać do octu winnego. Świeże listki świetnie sprawdzają się też jako dodatek do pizzy, dań z kurcząt i królików oraz mięs pieczonych na ruszcie lub rożnie.

Czy istnieją przeciwwskazania do stosowania rozmarynu?

W aromatoterapii wykorzystuje się olejek z rozmarynu m.in. przy braku miesiączki, w zapaleniu stawów, reumatyzmie, w infekcjach wywołanych przez gronkowce lub paciorkowce, w cukrzycy, do łagodzenia objawów przeziębienia, przy bronchicie, katarze, grypie, w infekcjach górnych dróg oddechowych, w stwardnieniu rozsianym, w zapaleniu pęcherza moczowego, przy osłabieniu, wyczerpaniu fizycznym, żylakach, rozstępach, przy bólach i skurczach mięśni, przy wypadaniu włosów.

Olej rozmarynowy w stanie czystym może wywołać podrażnienie skóry. Przeciwwskazaniem do stosowania oleju są pierwsze trzy miesiące ciąży oraz karmienie piersią. Nie należy go również stosować u małych dzieci. Osoby z wysokim ciśnieniem krwi, wrzodami żołądka i wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego też nie powinny przyjmować rozmarynu.

Rozmaryn – jak stosować?

Olej rozmarynowy można wcierać bezpośrednio na skórę, rozpylać na ciało i w powietrzu lub przyjmować doustnie. Przyjmuje się, że maksymalna dawka w pokarmie to 1 kropla na 10 kg masy ciała dziennie, czyli na przykład osoba ważąca 60 kg może przyjąć maksymalnie 6 kropli w ciągu dnia. Przy masażu stosuje się 5-10 kropli, do kąpieli ok. 25 kropli, do kompresów: 5-6 kropli, do rozpylania na ciało – 30 kropli.

W jaki sposób i czy warto uprawiać rozmaryn?

Z uwagi na wspaniałe walory zapachowe i oryginalny wygląd, warto mieć na parapecie w domu doniczkę z rozmarynem. W każdym momencie można również uszczknąć kilka świeżych gałązek ziela i użyć ich do przyrządzanej potrawy. Dzięki temu roślinka się rozkrzewi, a świeża gałązka rozmarynu nada potrawie oryginalnego smaku i aromatu.

Rozmaryn – uprawa

W klimacie umiarkowanym rozmaryn może być uprawiany jedynie w pomieszczeniach, ponieważ w gruncie przemarza. Latem można go wystawiać do ogrodu, a nawet wkopywać na rabaty kwiatowe, jednak przed nadejściem mrozów należy go zabrać do domu. Rozmaryn posiada bardzo rozbudowany system korzeniowy, dlatego trudno znosi przesadzanie. Jeśli chcemy go posadzić w ogrodzie, należy to robić ostrożnie – z całą bryłą korzeniową z poprzedniego pojemnika, aby nie uszkodzić korzeni. W uprawie doniczkowej ziele wymaga podłoża bogatego w próchnicę, przepuszczalnego i obfitego w wapń.

Menu